پایگاه خبری مکتوبنامه:
بر اساس آییننامه اجرایی قانون نظام رتبهبندی معلمان، ارتقای فرهنگیان به رتبههای بالاتر علاوه بر کسب امتیازات لازم در مؤلفههای مختلف، مستلزم برخورداری از حداقل سابقه مشخص در خدمت معلمی است.
بر این اساس، برای احراز رتبه ۴ با عنوان «دانشیارمعلم»، حداقل ۱۵ سال سابقه خدمت معلمی و برای احراز رتبه ۵ با عنوان «استادمعلم»، حداقل ۲۱ سال سابقه خدمت معلمی تعیین شده است.
بنابراین صرف داشتن سابقه استخدامی یا بیمهای بالا، بهتنهایی به معنای برخورداری از سابقه لازم برای احراز این دو رتبه نیست و نوع سابقه نیز در فرآیند بررسی اهمیت دارد.
آیا سابقه دانشگاه فرهنگیان و شهید رجایی محاسبه میشود؟
در روزهای اخیر، برخی کانالها و منابع مرتبط با امور اداری فرهنگیان اعلام کردهاند که دوره تحصیل در دانشگاه فرهنگیان و دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی ممکن است در محاسبه حداقل سابقه «خدمت معلمی» مورد نیاز برای رتبههای ۴ و ۵ لحاظ نشود.
در این اطلاعرسانیها، همچنین به دورههای تحصیل در مراکز تربیت معلم و برخی سوابق مشابه اشاره شده است.
با این حال، باید میان سابقه کلی ثبتشده در پرونده استخدامی و سابقهای که برای احراز شرط ۱۵ یا ۲۱ سال خدمت معلمی ملاک قرار میگیرد تفاوت قائل شد. متن آییننامه، ملاک را «سابقه خدمت معلمی» عنوان کرده است و جزئیات نحوه تفکیک انواع سوابق در مرحله اجرا اهمیت پیدا میکند.
تکلیف سابقه خدمت سربازی چیست؟
یکی دیگر از موارد مورد بحث، نحوه محاسبه مدت خدمت سربازی در سابقه مورد نیاز برای رتبههای ۴ و ۵ است.
برخی اطلاعرسانیهای منتشرشده در میان فرهنگیان، خدمت سربازی عادی را از سابقه قابل احتساب برای شرط ۱۵ و ۲۱ سال خدمت معلمی جدا میدانند. در همین اطلاعرسانیها، میان سربازی عادی و سابقه «سربازمعلمی» نیز تفاوت قائل شده شده است.
به همین دلیل، فرهنگیانی که بخشی از سابقه ثبتشده آنها مربوط به خدمت سربازی یا سایر دورههای غیرمعلمی است، باید سابقه خود را بر اساس ضوابط اجرایی مربوط بررسی کنند و صرفاً به مجموع سابقه درجشده در حکم یا سابقه بیمه اکتفا نکنند.
آیا ممکن است رتبه ۴ یا ۵ معلمان کاهش پیدا کند؟
این موضوع یکی از مهمترین نگرانیهای مطرحشده در میان فرهنگیان است.
برخی منابع تخصصی حوزه امور اداری معلمان اعلام کردهاند چنانچه پس از بررسی مجدد، سابقه خدمت معلمی فرد برای برخورداری از رتبه ۴ یا ۵ به حداقل تعیینشده نرسد، وضعیت رتبه او ممکن است نیازمند بازبینی باشد.
با این حال، نباید این موضوع را به معنای کاهش قطعی رتبه همه معلمان دارای سابقه دانشگاه یا سربازی دانست. آییننامه جدید علاوه بر شرایط ارتقا، سازوکار ارزیابی و امکان تثبیت، ارتقا یا تنزل رتبه را نیز پیشبینی کرده است.
تفاوت سابقه استخدامی با سابقه خدمت معلمی
یکی از نکات کلیدی در این موضوع، تفاوت میان «سابقه استخدامی» و «سابقه خدمت معلمی» است.
ممکن است یک فرهنگی در مجموع سابقه استخدامی یا بیمهای قابل توجهی داشته باشد، اما تمام این سابقه برای احراز شرایط رتبهبندی به عنوان سابقه خدمت معلمی محاسبه نشود.
برای مثال، سوابق مربوط به اشتغال پیش از ورود به آموزشوپرورش، دورههای تحصیلی یا برخی دورههای خدمت ممکن است در سوابق کلی فرد وجود داشته باشند، اما نحوه احتساب آنها برای شرط سنوات رتبهبندی باید مطابق مقررات و دستورالعملهای اجرایی بررسی شود.
رتبهبندی معلمان فقط به سنوات محدود نمیشود
داشتن سابقه کافی، تنها یکی از شروط ارتقای رتبه است. بر اساس آییننامه اجرایی جدید، ارتقای رتبه نیازمند ثبت درخواست، ارائه مستندات و کسب امتیاز لازم در مؤلفههای ارزیابی است.
این مؤلفهها شامل شایستگیهای عمومی، تخصصی، حرفهای و تجربه میشود و برای ارتقا به رتبه بالاتر نیز حداقل پنج سال خدمت در رتبه قبلی در نظر گرفته شده است.
کدام معلمان باید سوابق خود را با دقت بیشتری بررسی کنند؟
فرهنگیانی که در آستانه رسیدن به ۱۵ سال سابقه برای رتبه ۴ یا ۲۱ سال سابقه برای رتبه ۵ قرار دارند، بیش از دیگران باید نسبت به نحوه محاسبه سوابق خود دقت داشته باشند.
همچنین معلمانی که بخشی از سابقه آنها به دوره تحصیل، سربازی، اشتغال در دستگاههای دیگر یا سوابق خارج از آموزشوپرورش مربوط میشود، بهتر است سابقه قابل احتساب خود را بهصورت جداگانه بررسی کنند.
جمعبندی
آنچه در آییننامه جدید بهصورت صریح مورد تأکید قرار گرفته، الزام حداقل ۱۵ سال سابقه خدمت معلمی برای رتبه ۴ و ۲۱ سال برای رتبه ۵ است.
بنابراین، مسئله اصلی برای بسیاری از فرهنگیان نه افزایش یکباره سابقه مورد نیاز، بلکه نحوه تشخیص و تفکیک سابقه خدمت معلمی از سایر سوابق ثبتشده است.
در نتیجه، ادعای اینکه «رتبهبندی همه معلمان سختتر شده» دقیق نیست؛ بلکه میتوان گفت نحوه بررسی سابقه لازم برای رتبههای بالاتر، بهویژه برای افرادی که سوابق غیرمعلمی دارند، اهمیت بیشتری پیدا کرده است.
فرهنگیانی که درباره سابقه قابل احتساب خود ابهام دارند، باید اطلاعات پرونده پرسنلی و حکم کارگزینی خود را با سوابق ثبتشده در سامانه رتبهبندی تطبیق داده و در صورت وجود مغایرت، موضوع را از واحد امور اداری و کارگزینی محل خدمت پیگیری کنند.