پایگاه خبری مکتوبنامه: تورم نقطهای خوراکیها در مرداد ۱۴۰۵ به ۱۲۸.۶ درصد رسید که به مراتب بالاتر از تورم کلی ۸۹ درصد است. روغن و چربیها با جهش ۲۵۸.۲ درصدی، بیشترین افزایش قیمت را ثبت کردند.
آخرین آمار رسمی نشان میدهد فشار قیمتی مواد غذایی همچنان چشمگیرتر از تورم عمومی است. در مرداد ۱۴۰۵، تورم خوراکیها ۱۲۸.۶ درصد ثبت شد، در حالی که تورم کل سبد مصرفی خانوار ۸۹ درصد گزارش شده است.
روغن و چربیها بیشترین رشد سالانه را داشتند؛ در حالی که اقلام پر مصرفی مانند گوشت، نان و غلات نیز نقش مهمی در سبد خانوار ایفا میکنند. بررسیهای بیشتر درباره ابعاد تورم، فشار روی بودجه خانوار، وضعیت دهکها و روند قیمت مواد غذایی ارائه شده است.
دادههای تورمی مرداد ۱۴۰۵
تورم نقطهای خوراکیها ۱۲۸.۶ درصد بوده که نشان میدهد قیمت این گروه نسبت به مرداد سال قبل بیش از دو برابر شده است. در همین بازه زمانی، تورم نقطهای کل کالاها و خدمات ۸۹ درصد ثبت شد که فاصله ۳۹.۶ واحد درصدی از تورم خوراکیها نشان میدهد.
- تورم نقطهای خوراکیها: ۱۲۸.۶ درصد
- تورم نقطهای کل کالاها و خدمات: ۸۹ درصد
- فاصله تورم بین دو شاخص: ۳۹.۶ واحد درصد
- تورم ماهانه خوراکیها: ۳.۶ درصد
- تورم ماهانه خوراکیها و آشامیدنیها: ۳.۹ درصد
- تورم ماهانه کل سبد خانوار: ۳.۴ درصد
افزایش قیمت خوراکیها فقط مربوط به رشد سالانه نیست و در کوتاهمدت نیز هزینه خرید مواد غذایی با سرعت بالایی افزایش یافته است.
بیشترین افزایش قیمت در کدام اقلام رخ داده؟
اگر معیار، سرعت گرانی یک ساله باشد، روغنها و چربیها با تورم نقطهای ۲۵۸.۲ درصد در صدر گروههای خوراکی قرار دارند.
- روغنها و چربیها: ۲۵۸.۲ درصد
- شیر، پنیر و تخممرغ: ۱۶۳.۷ درصد
- گوشت قرمز و ماکیان: ۱۴۴.۶ درصد
- گوشت قرمز، سفید و فرآوردهها: ۱۴۱.۴ درصد
- میوه و خشکبار: ۱۱۵.۴ درصد
- محصولات خوراکی متفرقه: ۱۰۵ درصد
- ماهیها و صدفداران: ۱۰۴.۳ درصد
- نان و غلات: ۱۰۳.۹ درصد
- چای، قهوه، کاکائو و نوشیدنیها: ۱۰۲.۹ درصد
- قند، شکر و شیرینیها: ۱۰۲.۲ درصد
- سبزیجات و حبوبات: ۹۹.۸ درصد
افزایش قیمتها به چند قلم محدود نبوده و گروههای مختلفی از میوهها تا نان و غلات در رشد قیمت سهیم بودهاند.
تمایز میان «بیشترین گرانی» و «بیشترین فشار روی بودجه خانوار»
روغن با وجود ثبت رکورد ۲۵۸.۲ درصد تورم، تنها ۱.۲۶ درصد از وزن سبد خانوار را تشکیل میدهد. در مقابل، نان و غلات با ضریب اهمیت ۶.۳۸ درصد و گوشت قرمز، سفید و فرآوردهها با ضریب ۶.۲۹ درصد، تأثیری بزرگتر بر هزینههای خانوار دارند.
- نان و غلات: ۶.۳۸ درصد
- گوشت قرمز، سفید و فرآوردهها: ۶.۲۹ درصد
- سبزیجات و حبوبات: ۴.۰۸ درصد
- میوه و خشکبار: ۳.۷ درصد
- شیر، پنیر و تخممرغ: ۲.۹۷ درصد
- روغنها و چربیها: ۱.۲۶ درصد
بنابراین، نفت همزمان با جهش قیمت گوشت، نان، برنج و سایر اقلام پرمصرف، فشار بیشتری روی خریدهای ماهانه خانوار وارد میکند.
افزایش ماهانه قیمتها در کدام گروهها بیشتر بوده؟
در مرداد، سبزیجات و حبوبات با ۹.۳ درصد رشد ماهانه بیشترین افزایش قیمت را میان گروههای اصلی خوراکی داشتند.
- سبزیجات و حبوبات: ۹.۳ درصد
- شیر، پنیر و تخممرغ: ۸.۶ درصد
- ماهیها و صدفداران: ۶.۲ درصد
- میوه و خشکبار: ۴ درصد
- روغنها و چربیها: ۱.۷ درصد
- نان و غلات: ۱.۵ درصد
- گوشت قرمز، سفید و فرآوردهها: ۱.۳ درصد
- گوشت قرمز و ماکیان: ۱ درصد
تورم ماهانه روغنها و چربیها در مرداد پایینتر از برخی دیگر از اقلام بوده، هرچند که این گروه سالانه رکورددار افزایش قیمت است. این تفاوت برای تحلیل سفره خانوار اهمیت دارد.
هزینه حداقل سبد خوراکی و تأثیر آن روی خانوارها
هزینه تأمین حداقل سبد خوراکی برای یک نفر در مرداد به ۸ میلیون و ۶۳۲ هزار تومان رسیده که نسبت به تیر ۴۳۰ هزار تومان افزایش یافته است. رشد ماهانه هزینه این سبد ۵.۲۴ درصد بوده است که سریعتر از نرخ تورم ماهانه خوراکیها است.
افزایش هزینه تحت تأثیر اقلامی مانند پرتقال، تخممرغ، سیبزمینی و کره بوده است. اختلاف بین شاخص تورم و هزینه واقعی خانوارها نشان میدهد هر خانواده ممکن است رشد هزینهها را متفاوت تجربه کند.
اثر فشار تورم بر دهکهای درآمدی
دادهها نشان میدهد فشار تورم ماهانه خوراکیها برای دهکهای کمدرآمد شدیدتر است. در مرداد، تورم ماهانه دهک اول ۳.۹۲ درصد بود که ۲.۴ واحد درصد آن مربوط به خوراکیها و آشامیدنیها است. این سهم در دهکهای بالاتر کمتر است.
این اختلاف ناشی از ساختار هزینه خانوارها است؛ هرچه سهم مواد غذایی بیشتر باشد، افزایش قیمت خوراک تأثیر مستقیمتری روی بودجه دارد. بنابراین رشد قیمت اقلام ضروری برای خانوارهای کمدرآمد اهمیت بیشتری دارد.
وضعیت قیمت برخی کالاهای اساسی در پایان شهریور ۱۴۰۵
در پایان شهریور ۱۴۰۵، اختلاف قیمت بین انواع و برندهای کالاهای اساسی همچنان قابل توجه است. به عنوان مثال، برنج تنظیم بازار ۱۰ کیلویی ۱,۶۰۰,۰۰۰ تومان و طارم هاشمی ممتاز ۶,۷۹۰,۰۰۰ تومان قیمتگذاری شده است.
| کالا | قیمت |
|---|---|
| برنج تنظیم بازار درجه یک (۱۰ کیلویی) | ۱,۶۰۰,۰۰۰ تومان |
| طارم هاشمی ممتاز (۱۰ کیلویی) | ۶,۷۹۰,۰۰۰ تومان |
| روغن آفتابگردان لادن (۸۱۰ گرم) | ۳۱۲,۹۳۰ تومان |
| روغن طبیعت (۹۰۰ میلیلیتر) | ۳۳۴,۹۸۰ تومان |
| روغن فامیلا بدون پالم (۱۳۵۰ میلیلیتر) | ۵۴۹,۵۶۰ تومان |
| روغن اویلا (۱.۸ لیتر) | ۷۲۴,۴۹۰ تومان |
این اختلاف قیمتی نشان میدهد خانوار بسته به نوع، وزن، کیفیت و برند محصول پرداختهای متفاوتی دارد که باید برای سنجش فشار تورمی واقعی در نظر گرفته شود.
پیشبینی قیمت مواد غذایی برای ۲ مهر ۱۴۰۵
پیشبینی دقیق برای بازار مواد غذایی در روز ۲ مهر ۱۴۰۵ دشوار است؛ اما با توجه به نرخهای پایان شهریور و نبود نشانه افزایش ناگهانی قیمتها، انتظار میرود قیمتها تا حد زیادی ثابت بمانند یا تغییرات بسیار محدودی داشته باشند.
| قلم | قیمت مشاهدهشده | پیشبینی قیمت فردا |
|---|---|---|
| برنج تنظیم بازار درجه یک (۱۰ کیلویی) | ۱,۶۰۰,۰۰۰ تومان | ۱,۶۰۰,۰۰۰ تومان |
| طارم هاشمی ممتاز (۱۰ کیلویی) | ۶,۷۹۰,۰۰۰ تومان | ۶,۷۹۰,۰۰۰ تومان |
| روغن آفتابگردان لادن (۸۱۰ گرم) | ۳۱۲,۹۳۰ تومان | ۳۱۳,۰۰۰ تومان |
| روغن طبیعت (۹۰۰ میلیلیتر) | ۳۳۴,۹۸۰ تومان | ۳۳۵,۰۰۰ تومان |
| روغن فامیلا بدون پالم (۱۳۵۰ میلیلیتر) | ۵۴۹,۵۶۰ تومان | ۵۵۰,۰۰۰ تومان |
| روغن اویلا (۱.۸ لیتر) | ۷۲۴,۴۹۰ تومان | ۷۲۵,۰۰۰ تومان |