پایگاه خبری مکتوبنامه: حذف حق عائلهمندی و حق اولاد بازنشستگان تامین اجتماعی در سال ۱۴۰۵ موضوعی بحثبرانگیز بوده است. سازمان تامین اجتماعی به تازگی توضیحاتی ارائه داده که نشان میدهد وضعیت این مزایا به آن سادگی که برخی خبرها منتشر کردهاند، نیست.
سازمان تامین اجتماعی در بیانیهای اعلام کرده است که کمک هزینه عائلهمندی و حق اولاد برای مستمری بگیران غیردولتی، برخلاف حقوق کارکنان دولت، تعهد قانونی مستقیم و الزامآور برای سازمان نمیباشد. این سازمان تاکید کرده که پرداخت این مزایا در سالهای گذشته، مبتنی بر مجوزهای موجود، منابع مالی و در چارچوب حمایت از معیشت بازنشستگان انجام شده است.
بنابراین، حذف یا تغییر در پرداخت این مزایا در سال ۱۴۰۵ به معنای تصویب قانونی برای حذف دائمی آنها برای همه بازنشستگان نیست و موضوع به نحوه پرداخت مزایای جانبی و تفاوت میان بازنشستگان دولتی و غیردولتی مربوط میشود.
دلیل تغییرات در پرداخت حق اولاد و عائلهمندی
سازمان تامین اجتماعی اعلام کرده است که در سال ۱۴۰۵ اولویت اصلی افزایش مستمریها بوده و به دلیل محدودیت منابع، مزایای جانبی مانند حق عائلهمندی و حق اولاد در سطح سال گذشته حفظ شدهاند.
این سازمان بیان کرده که کمک هزینه مسکن، معیشت، عائلهمندی و اولاد در قوانین تامین اجتماعی شرایط متفاوتی دارند. مزایایی که هنگام بیمهپردازی مشمول کسر حق بیمه بودهاند، در محاسبه مستمری اثر دارند، اما مزایایی که مشمول کسر حق بیمه نبودهاند، الزام قانونی برای پرداخت آنها پس از بازنشستگی وجود ندارد.
تفاوت حق عائلهمندی بازنشستگان تامین اجتماعی با کارکنان دولت
تفاوت اصلی در این است که پرداخت کمک هزینه عائلهمندی و اولاد برای مستمری بگیران دولتی براساس قوانین خاصی مانند بند ۴ ماده ۶۸ قانون مدیریت خدمات کشوری و قانون بودجه ۱۴۰۵ انجام میشود. اما برای مستمریبگیران غیردولتی، این مزایا صرفاً از محل منابع سازمان و به صورت مزایای حمایتی پرداخت شده است و مبنای قانونی آنها متفاوت است.
این اختلاف در مبنای قانونی پرداخت، باعث ابهاماتی شده و خبرهای مربوط به حذف این مزایا را پررنگتر کرده است.
بازگشت یا جبران پرداخت مزایا
سازمان تامین اجتماعی اعلام کرده که حذف دائمی این مزایا مطرح نیست و گزارشهایی از پیگیری بازگشت یا جبران پرداخت این کمکها وجود دارد. همچنین دبیر هیئت امنای سازمان تامین اجتماعی در این خصوص توضیحاتی داده است، لذا وضعیت این مزایا هنوز در حال بررسی و پیگیری است.
وضعیت حق اولاد در فیش حقوقی بازنشستگان
بعضی بازنشستگان در فیش حقوقی سال ۱۴۰۵ تغییر یا حذف آیتمهایی مربوط به حق عائلهمندی و اولاد را مشاهده کردهاند که باعث انتشار گسترده خبر «حذف دو واریزی از حقوق بازنشستگان» شده است. اما وضعیت هر فرد بسته به صندوق بازنشستگی، وضعیت تاهل، تعداد فرزندان و نحوه درج مزایا متفاوت است و نمیتوان کل مستمریبگیران را یکسان دانست.
کمک هزینه مسکن و معیشت حذف نشدهاند
سازمان تامین اجتماعی تاکید کرده که کمک هزینه مسکن و معیشت در سال ۱۴۰۵ حذف نشدهاند؛ هرچند هیچ افزایشی هم نداشتهاند. کمک هزینه مسکن ماهانه دو میلیون و ۷۰۰ هزار ریال و کمک به تامین معیشت ماهانه شش میلیون ریال برای مشمولان پرداخت میشود. بنابراین برخلاف برخی شایعات، تمام مزایای جانبی بازنشستگان حذف نشده است.
افزایش حقوق بازنشستگان در سال ۱۴۰۵
- مستمری حداقلبگیران ۶۰ درصد افزایش یافته و به ۱۶۶ میلیون و ۲۵۵ هزار و ۵۰۰ ریال رسیده است.
- برای سایر سطوح، افزایش ۴۵ درصد به علاوه مبلغ ثابت ۱۵ میلیون و ۵۸۶ هزار و ۴۷۰ ریال اعمال شده است.
بنابراین، افزایش مستمریها جدا از تغییر در کمکهای جانبی است و نباید این دو موضوع با هم اشتباه گرفته شوند.
تاثیر حذف حق عائلهمندی بر اصل مستمری
سازمان تامین اجتماعی اعلام کرده مزایایی که در زمان بیمهپردازی مشمول کسر حق بیمه بودهاند، بر مستمری و محاسبات آن تاثیر دارند، اما مزایایی که مشمول کسر حق بیمه نبودهاند الزامی بر پرداخت آنها به عنوان مستمری وجود ندارد. در نتیجه، حذف یا تغییر مزایای حمایتی همواره به معنی کاهش اصل مستمری نیست.
راهکارهای پیگیری بازنشستگان
بازنشستگانی که شاهد حذف یا تغییر حق عائلهمندی و حق اولاد در فیش حقوقی خود بودهاند، بهتر است ابتدا حکم و فیش حقوقی را دقیق بررسی کنند. در صورت مشاهده مغایرت، میتوان از مسیرهای رسمی سازمان تامین اجتماعی برای پیگیری اقدام کرد.
مرکز تماس ۱۴۲۰ تامین اجتماعی برای پاسخگویی به سوالات بیمهشدگان و مستمریبگیران فعال است. همچنین سامانههای خدمات غیرحضوری و اطلاعیههای رسمی سازمان محل مناسبی برای دریافت اخبار و اطلاعرسانیها هستند.
جمعبندی آخرین وضعیت حق عائلهمندی و حق اولاد
آخرین اطلاعات نشان میدهد که حذف یا تغییر پرداخت این مزایا در سال ۱۴۰۵ برای برخی مستمریبگیران اتفاق افتاده، اما این تغییر به معنای حذف دائمی برای همه بازنشستگان نیست. سازمان تامین اجتماعی تأکید دارد که پرداخت این مزایا برای مستمریبگیران غیردولتی تعهد قانونی اصلی محسوب نمیشود و پرداختهای گذشته در چارچوب مجوزهای موجود و منابع محدود انجام شده است.
علاوه بر این، گزارشی از پیگیری بازگشت یا جبران پرداختهای مرتبط در مهرماه ۱۴۰۵ منتشر شده که نشان میدهد این موضوع هنوز در دست بررسی است. برای اطلاع از وضعیت نهایی باید منتظر اعلامیه رسمی جدید سازمان تامین اجتماعی بود.