پایگاه خبری مکتوبنامه: بر اساس گزارشهای منتشرشده، حدود ۷۰۰ هزار نیروی شرکتی اطلاعات خود را در سامانه مربوط به ساماندهی کارکنان ثبت کردهاند. برنامه دولت در مرحله نخست بر کاهش نقش شرکتهای واسطه، شفافتر شدن پرداخت حقوق و افزایش نظارت بر وضعیت بیمه و رابطه کاری این نیروها متمرکز شده است.
واریز مستقیم حقوق نیروهای شرکتی از پایان شهریور
یکی از مهمترین تغییرات پیشبینیشده در طرح جدید این است که حقوق بخشی از نیروهای شرکتی دیگر مانند گذشته بهطور کامل از مسیر شرکتهای پیمانکاری پرداخت نشود.
طبق آخرین گزارشها، نخستین پرداختهای مستقیم به حساب برخی کارکنان شرکتی برای پایان شهریور ۱۴۰۵ پیشبینی شده است. البته اجرای این برنامه ممکن است در دستگاههای مختلف بهصورت مرحلهای انجام شود و لزوماً همه نیروهای شرکتی از همان ماه نخست به شکل یکسان مشمول آن نشوند.
هدف اصلی این تغییر، کاهش واسطهگری در پرداخت حقوق و مشخص شدن دقیقتر سهمی است که به نیروی کار میرسد. همچنین نظارت بر پرداخت حق بیمه و نحوه بهکارگیری نیروها نیز قرار است تقویت شود.
آیا شرکتهای پیمانکاری حذف میشوند؟
اجرای طرح ساماندهی به معنی حذف کامل همه شرکتهای پیمانکاری نیست.
در سازوکار جدید، نقش شرکتهای واسطه در پرداخت حقوق کارکنان محدودتر خواهد شد و بخش اصلی منابع حقوقی مستقیماً به حساب نیروی شاغل واریز میشود. بر اساس اطلاعات منتشرشده، سهم شرکتهای پیمانکاری از مبالغ مربوط به حقوق در این مدل به حدود دو تا سه درصد محدود خواهد شد.
با این حال، شرکتهای پیمانکاری ممکن است همچنان در برخی بخشها و خدمات دولت حضور داشته باشند و اجرای طرح در مرحله فعلی بیش از آنکه به معنی حذف کامل پیمانکاران باشد، به دنبال اصلاح رابطه مالی میان دستگاه، پیمانکار و نیروی شرکتی است.
تکلیف ۷۰۰ هزار نیروی شرکتی چه میشود؟
ثبت اطلاعات حدود ۷۰۰ هزار نیروی شرکتی نشان میدهد که جامعه مشمول این طرح بسیار گسترده است؛ اما ثبتنام در سامانه یا پرداخت مستقیم حقوق به هیچ عنوان به معنی استخدام رسمی این افراد نیست.
در مرحله فعلی، دولت بیشتر بر ساماندهی نحوه پرداخت حقوق و نظارت بر وضعیت نیروهای شرکتی تمرکز دارد. موضوع استخدام رسمی، قرارداد مستقیم یا تبدیل وضعیت این نیروها همچنان به قوانین استخدامی و تصمیمهای جداگانه دولت و مجلس وابسته است.
بنابراین باید میان دو موضوع تفاوت گذاشت:
نخست، «ساماندهی پرداخت حقوق نیروهای شرکتی» که وارد مرحله اجرایی شده است؛ و دوم، «تبدیل وضعیت و استخدام مستقیم» که هنوز برای همه نیروهای شرکتی بهصورت عمومی و قطعی تصویب نشده است.
آیا نیروهای شرکتی بدون آزمون استخدام میشوند؟
یکی از مهمترین پرسشهای کارکنان شرکتی این است که آیا اجرای طرح جدید میتواند زمینه استخدام مستقیم و بدون آزمون آنان را فراهم کند.
بر اساس وضعیت فعلی، هنوز مجوز عمومی برای تبدیل وضعیت همه نیروهای شرکتی بدون آزمون صادر نشده است. استخدام رسمی یا تغییر وضعیت استخدامی باید بر اساس قوانین و مقررات استخدامی کشور انجام شود و در برخی موارد نیز ممکن است برگزاری آزمون استخدامی ضروری باشد.
در برخی گزارشها از احتمال در نظر گرفتن امتیاز یا اولویت برای نیروهای دارای سابقه فعالیت در دستگاههای اجرایی سخن گفته شده، اما در حال حاضر نمیتوان استخدام قطعی و بدون آزمون همه نیروهای شرکتی را تأیید کرد.
نیروهای پروژهای هم مشمول طرح هستند؟
بر اساس اطلاعات منتشرشده، نیروهای پروژهای و غیرمستمر که برای پروژهای مشخص یا در قالب قراردادهای موقت و غیرمستمر به کار گرفته شدهاند، در مرحله فعلی مشمول سازوکار پرداخت مستقیم حقوق نخواهند بود.
بنابراین همه افرادی که به نوعی با دستگاههای دولتی همکاری دارند، الزاماً در یک گروه قرار نمیگیرند و نوع قرارداد و شیوه بهکارگیری آنها در تعیین مشمولان طرح اهمیت دارد.
وضعیت بیمه نیروهای شرکتی چه میشود؟
یکی دیگر از اهداف طرح ساماندهی، افزایش شفافیت در پرداخت حق بیمه کارکنان است.
نیروهای شرکتی طی سالهای گذشته همواره نسبت به اختلاف میان مبلغ قرارداد دستگاه با پیمانکار، حقوق دریافتی کارمند و حق بیمه ثبتشده اعتراض داشتهاند. در مدل جدید قرار است امکان نظارت دقیقتر بر مبالغ پرداختی و حق بیمه کارکنان فراهم شود.
به این ترتیب، در صورت اجرای کامل سازوکار جدید، رابطه مالی میان دستگاه دولتی و نیروی شرکتی شفافتر خواهد شد و شرکت واسطه نقش کمتری در فرآیند پرداخت خواهد داشت.
آخرین وضعیت طرح ساماندهی کارکنان دولت
بر اساس تازهترین اطلاعات منتشرشده، وضعیت طرح در شهریور ۱۴۰۵ به این شرح است:
- ساماندهی نیروهای شرکتی وارد مرحله اجرایی شده است.
- حدود ۷۰۰ هزار نیروی شرکتی در سامانه مربوط ثبتنام کردهاند.
- نخستین پرداخت مستقیم حقوق برخی نیروها برای پایان شهریور ۱۴۰۵ پیشبینی شده است.
- پرداخت مستقیم حقوق به معنی استخدام رسمی یا تبدیل وضعیت نیست.
- برای استخدام مستقیم همه نیروهای شرکتی بدون آزمون هنوز مجوز عمومی اعلام نشده است.
- کاهش نقش شرکتهای واسطه و افزایش شفافیت پرداختها از اهداف اصلی طرح است.
- نظارت بر پرداخت حق بیمه نیز در برنامه ساماندهی قرار دارد.
مجلس همچنان پیگیر تبدیل وضعیت نیروهای شرکتی است
همزمان با اجرای این مرحله از ساماندهی، موضوع تبدیل وضعیت نیروهای شرکتی همچنان در مجلس مطرح است. نایبرئیس کمیسیون اجتماعی مجلس نیز نسبت به محدود شدن ساماندهی به شیوه پرداخت حقوق انتقاد کرده و اعلام کرده است که مجلس پیگیری این موضوع را ادامه خواهد داد.
از این رو، ممکن است در ادامه تصمیمهای دیگری درباره نحوه استخدام، قرارداد مستقیم یا وضعیت قانونی نیروهای شرکتی اتخاذ شود؛ اما در شرایط فعلی، آنچه وارد مرحله اجرا شده «پرداخت مستقیم و ساماندهی رابطه مالی» است، نه استخدام رسمی همه کارکنان.
جمعبندی
مهمترین خبر برای نیروهای شرکتی در شهریور ۱۴۰۵ این است که طرح ساماندهی وارد مرحله عملیاتی شده و قرار است از پایان شهریور، نخستین پرداختهای مستقیم حقوق به حساب برخی کارکنان انجام شود.
حدود ۷۰۰ هزار نفر تاکنون در سامانه ساماندهی ثبتنام کردهاند و هدف اصلی دولت در این مرحله، کاهش نقش واسطهها، افزایش شفافیت پرداخت حقوق و بیمه و ساماندهی رابطه مالی با نیروهای شرکتی است.
با این حال، کارکنان باید توجه داشته باشند که پرداخت مستقیم حقوق به معنای تبدیل وضعیت، قرارداد مستقیم یا استخدام رسمی نیست و تعیین تکلیف نهایی وضعیت استخدامی نیروهای شرکتی همچنان نیازمند تصمیمهای قانونی و استخدامی جداگانه است.