پایگاه خبری مکتوبنامه: ؛ دسترسی به خدمات دولتی در گذشته نیازمند مراجعات حضوری متعدد، کاغذبازیهای اداری و صرف زمان و هزینههای فراوان بود، اما اکنون با راهاندازی پنجره ملی خدمات دولت هوشمند، شهروندان میتوانند بسیاری از امور خود را بهصورت آنلاین و بدون نیاز به مراجعه فیزیکی انجام دهند .
این سامانه که با آدرس my.gov.ir شناخته میشود، بهعنوان یک پلتفرم جامع و یکپارچه عمل کرده و دسترسی به سازمانهای مختلفی همچون ثبت احوال، وزارت آموزش و پرورش، سازمان تأمین اجتماعی و سایر دستگاههای اجرایی را تسهیل کرده است . هدف اصلی این پروژه، کاهش مراجعات حضوری، افزایش شفافیت، تسریع در انجام امور اداری و در نهایت ارتقای سطح رضایت شهروندان است .
در ادامه این گزارش از اندیشه- معاصر نوشت: به بررسی کامل نحوه ثبتنام و ورود به این درگاه، خدمات ارائهشده، سطوح مختلف احراز هویت و آخرین وضعیت اتصال دستگاههای اجرایی به این سامانه میپردازیم.
اندیشه- معاصر نوشت: پنجره ملی خدمات دولت هوشمند که فعالیت رسمی خود را از دیماه ۱۴۰۱ آغاز کرده، بر اساس تکالیف قانونی بودجه سنواتی و برنامه هفتم توسعه طراحی و راهاندازی شده است . این سامانه بهعنوان بستری یکپارچه برای ارائه خدمات الکترونیکی دستگاههای اجرایی کشور، در راستای افزایش شفافیت، کارآمدی و تسهیل دسترسی شهروندان به خدمات دولتی توسعه یافته است .
نحوه ورود و ثبتنام در پنجره ملی خدمات دولت هوشمند
برای استفاده از خدمات این درگاه، ابتدا باید وارد سایت my.gov.ir شوید. فرآیند ورود و ثبتنام بسیار ساده طراحی شده است تا تمام گروههای هدف از جمله دانشآموزان، فرهنگیان و سایر اقشار جامعه بتوانند بهراحتی از آن استفاده کنند .
مراحل ورود به سامانه:
۱. آدرس my.gov.ir را در مرورگر خود وارد کنید.
۲. در کادر مربوطه، شماره تلفن همراه (که باید به نام خودتان باشد) و کد امنیتی را وارد کنید.
۳. روی گزینه «ارسال رمز یکبار مصرف» کلیک کنید تا یک رمز یکبار مصرف به شماره موبایل شما پیامک شود.
۴. کد تأیید را وارد کرده و سپس کد ملی و تاریخ تولد خود را تکمیل کنید.
۵. پس از تطبیق اطلاعات هویتی با شماره موبایل، وارد داشبورد کاربری خود میشوید .
نکته مهم: تمامی پیامکهای ارسالی از طریق این سامانه با سرشماره MGOV ارسال میشود و پیامکهای ارسالشده با دیگر سرشمارهها جعلی بوده و باید به آنها اعتنایی نکرد .
دریافت کد تأیید؛ راهکارهای جایگزین
اگر پیامک رمز یکبار مصرف را دریافت نکردید، میتوانید از روشهای جایگزین زیر استفاده کنید:
۱. کد دستوری USSD: با شمارهگیری کد دستوری #۴۰۴ در تلفن همراه خود، کد فعالسازی را دریافت کنید .
۲. ایمیل ملی: اگر پست الکترونیک (رایانامه ملی) دارید و آن را فعال کردهاید، در صفحه ورود روی دکمه «ارسال ایمیل» بزنید تا کد برایتان ارسال شود .
۳. کد QR و اپلیکیشن: با نصب اپلیکیشن «دولت من» بر روی تلفن همراه، میتوانید با اسکن کد QR، بدون نیاز به احراز هویت مجدد و وارد کردن کد یکبار مصرف، وارد سامانه شوید .
توجه: عددی که در کد تأیید دریافت میکنید، بهصورت عدد انگلیسی وارد کنید. درصورتیکه کد را بهصورت عدد فارسی وارد کنید، ممکن است هنگام ورود با مشکل مواجه شوید .
سطوح مختلف احراز هویت در پنجره ملی
اندیشه- معاصر نوشت: دسترسی به این پنجره در سطوح مختلف امنیتی تعریف شده است که هر سطح امکانات و خدمات خاص خود را دارد :
| سطح احراز هویت | تعداد کاربران | توضیحات |
|---|---|---|
| سطح دوم (پایه) | بیش از ۶۹ میلیون و ۱۱۱ هزار نفر | احراز هویت از طریق سامانههای «شاهکار» و «ثبتاحوال» |
| سطح سوم (تطبیق تصویر) | یک میلیون و ۶۳۳ هزار و ۲۷۸ نفر | احراز هویت مبتنی بر تطبیق تصویر |
| سطح چهارم (امضای دیجیتال) | ۲۹۹ هزار و ۵۳۵ نفر | احراز هویت با استفاده از امضای دیجیتال |
| اتباع | ۲۰۵ هزار و ۸۳۱ نفر | دسترسی برای کاربران اتباع با بهرهگیری از سرویسهای وزارت کشور (شناسه فیدا و کد یکتا) |
خدمات ارائهشده در سامانه دولت من
این سامانه طیف وسیعی از خدمات را پوشش میدهد. مهمترین ویژگی داشبورد کاربری، مشاهده اطلاعاتی مانند مشخصات هویتی، سوابق تحصیلی و داراییهاست .
بر اساس گزارشهای رسمی، بیش از ۳۰۰۰ خدمت دولتی از طریق پنجره ملی خدمات دولت هوشمند به مردم ارائه میشود . همچنین با راهاندازی کارپوشه «ایرانیان» در این سامانه، افراد میتوانند برخی از اطلاعات اقتصادی ثبتشده خود را مشاهده کنند .
پربازدیدترین خدمات: بر اساس آمار اعلامشده، بیشترین مراجعه کاربران به سامانههای وزارت آموزش و پرورش با بیش از ۱۶ میلیون مراجعه، وزارت راه و شهرسازی با بیش از ۴ میلیون و سازمان تأمین اجتماعی با بیش از ۳ میلیون مراجعه بوده است .
وضعیت اتصال دستگاههای اجرایی به پنجره ملی
اندیشه- معاصر نوشت: بر اساس تکالیف قانونی، تمام دستگاههای اجرایی موظف به ارائه خدمات خود از طریق پنجره واحد و اتصال به پنجره ملی هستند . آخرین وضعیت اتصال به شرح زیر است:
از مجموع ۱۸۶ دستگاه، ۱۵۲ دستگاه مشمول اتصال به پنجره واحد هستند که از این تعداد ۱۴۹ دستگاه به این سامانه متصل شدهاند و تحقق ۹۸ درصدی اتصال را نشان میدهد .
۷۷ درصد خدمات دولتی از طریق این پنجره عرضه میشود .
۱۴ درصد خدمات دستگاههای اجرایی هوشمندسازی شده است .
بر اساس بند «ج» ماده ۱۰۷ قانون برنامه هفتم توسعه، دستگاههای اجرایی مکلف شدهاند سالانه ۲۰ درصد از خدمات خود را به سطح هوشمند ارتقا دهند و تا پایان برنامه هفتم، ۱۰۰ درصد خدمات بهصورت هوشمند ارائه شود .
تغییر رویکرد دولت؛ از پنجره واحد تا زیستبومهای تخصصی
وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات از تغییر نگرش در ارائه خدمات الکترونیک دولت خبر داده است. بر اساس این رویکرد جدید، خدمات دولتی در قالب زیستبومهای تخصصی مجزا در حوزههایی مانند سلامت، مالیات، آموزش و اشتغال ارائه خواهد شد .
وزیر ارتباطات در این باره توضیح داده است: «اگر سامانههای ما آسیبپذیر و متوقف شوند و نتوانند به مردم خدمات دهند، مصداق یک موضوع ضد امنیت ملی است. از این رو ناچاریم چندین سامانه مجزا برای ارائه خدمات الکترونیک دولت به مردم داشته باشیم» .
تذکرات مهم برای کاربران
۱. امنیت اطلاعات: برای حفظ امنیت خود، محتویات پیامکهای دریافتی را در اختیار دیگران قرار ندهید .
۲. شماره تلفن همراه: شماره تلفن همراهی که برای ثبتنام استفاده میکنید باید به نام خودتان باشد .
۳. اپلیکیشن رسمی: برای دانلود اپلیکیشن «دولت من» از منابع معتبر مانند کافه بازار یا مایکت استفاده کنید .
۴. دریافت نکردن کد تأیید: در صورت عدم دریافت پیامک، از کد دستوری #۴۰۴ استفاده کنید .
۵. بانکهای دولتی: بر اساس تکالیف قانونی، بانکهای دولتی باید خدمات بانکداری الکترونیک خود را به پنجره ملی متصل کنند که هنوز برخی از آنها به این تکلیف عمل نکردهاند .
جمعبندی کاربردی
اندیشه- معاصر نوشت: پنجره ملی خدمات دولت هوشمند (my.gov.ir) بهعنوان درگاه واحد خدمات الکترونیک کشور، با هدف تجمیع خدمات دستگاههای اجرایی و کاهش مراجعات حضوری راهاندازی شده است. این سامانه که از دیماه ۱۴۰۱ فعالیت رسمی خود را آغاز کرده، تاکنون بیش از ۶۹ میلیون کاربر را جذب کرده و ۱۴۹ دستگاه اجرایی به آن متصل شدهاند .
اگر قصد استفاده از این خدمات را دارید، با مراجعه به آدرس my.gov.ir و وارد کردن شماره تلفن همراه (به نام خودتان) و کد امنیتی، رمز یکبار مصرف دریافت کرده و پس از ورود به داشبورد کاربری، به صدها خدمت دولتی از جمله استعلام سوابق تحصیلی، اطلاعات هویتی، خدمات تأمین اجتماعی و بسیاری از سازمانهای دیگر دسترسی خواهید داشت.
توصیه میشود برای دریافت کد تأیید، از شماره تلفن همراه معتبر و بهنام خود استفاده کنید و در صورت عدم دریافت پیامک، از کد دستوری #۴۰۴ کمک بگیرید. همچنین اپلیکیشن رسمی «دولت من» را از منابع معتبر دانلود کرده و به پیامکهای جعلی با سرشمارههای غیر از MGOV توجه نکنید.
با توجه به تغییر رویکرد دولت به سمت زیستبومهای خدمات تخصصی، در آینده نزدیک شاهد تفکیک و تخصصیتر شدن خدمات در حوزههای مختلف خواهیم بود.
سوالات متداول
۱. آدرس پنجره ملی خدمات دولت هوشمند چیست؟
آدرس این سامانه my.gov.ir است .
۲. چگونه در پنجره ملی خدمات دولت هوشمند ثبتنام کنم؟
با مراجعه به سایت my.gov.ir، شماره تلفن همراه و کد امنیتی را وارد کرده و با دریافت رمز یکبار مصرف و تکمیل اطلاعات (کد ملی و تاریخ تولد)، ثبتنام انجام میشود .
۳. اگر کد تأیید را دریافت نکردم، چه کار کنم؟
میتوانید از کد دستوری #۴۰۴ استفاده کرده یا از طریق ایمیل ملی کد را دریافت کنید .
۴. چه خدماتی در این سامانه ارائه میشود؟
بیش از ۳۰۰۰ خدمت دولتی از جمله استعلام سوابق تحصیلی، اطلاعات هویتی، خدمات تأمین اجتماعی، وزارت آموزش و پرورش و سایر دستگاهها از طریق این سامانه قابل دریافت است .
۵. چند دستگاه به پنجره ملی متصل شدهاند؟
از مجموع ۱۵۲ دستگاه مشمول، ۱۴۹ دستگاه (۹۸ درصد) به این سامانه متصل شدهاند .
۶. چند درصد خدمات دولتی از طریق پنجره ملی ارائه میشود؟
در حال حاضر ۷۷ درصد خدمات دولتی از طریق این پنجره عرضه میشود و ۱۴ درصد خدمات هوشمندسازی شده است .
۷. آیا بانکهای دولتی به این سامانه متصل شدهاند؟
بر اساس گزارشها، غیر از بانک مرکزی، سایر بانکهای دولتی هنوز به تکلیف قانونی خود برای اتصال به پنجره ملی عمل نکردهاند .
۸. آیا برای ورود به سامانه نیاز به احراز هویت سطح بالا است؟
ورود پایه با شماره تلفن همراه و کد ملی انجام میشود، اما برای برخی خدمات خاص ممکن است نیاز به احراز هویت سطح بالاتر (تطبیق تصویر یا امضای دیجیتال) باشد .
۹. آیا برنامه موبایل برای این سامانه وجود دارد؟
بله، اپلیکیشن «دولت من» برای اندروید و iOS در بازارهای نرمافزاری موجود است و میتوانید از طریق آن بدون نیاز به ورود مجدد، از خدمات استفاده کنید .